Ғылыми-көпшілік кітап адамға құбылыстың қалай жұмыс істейтінін түсіндіреді. Ал көркем әдебиет сол құбылыстардың адам өміріндегі сезімін, таңдауын және салдарын көрсетуі мүмкін. Екеуін бір-біріне қарсы қоюдың қажеті жоқ. Әртүрлі жанрды қатар оқу дүниеге кеңірек қарауға көмектеседі.
Мысалы, табиғат туралы танымдық еңбекті оқыған бала кейін қоршаған орта тақырыбындағы әңгімені басқаша қабылдауы мүмкін. Бірақ көркем шығарманы ғылыми деректің орнына қолдануға болмайды. Автор қиялы мен тексерілген фактінің шекарасын ажырату сыни ойлаудың маңызды бөлігі.
Қонаевтағы мектеп пен кітапхана оқырманы бір тақырыпқа қатысты екі жанрдағы мәтінді салыстырып көре алады. Қандай сұраққа ғылым жауап береді, қай жерде әдебиет адамның ішкі әлемін ашады? Осындай талқылау бір ғана пәннің шеңберінен шығуға мүмкіндік береді. Әр жанрдың өз тілі мен мақсаты бар екенін түсіну қажет.
Оқу мәдениеті жанрларды жарыстырудан емес, олардың әрқайсысынан не үйренуге болатынын танудан қалыптасады. Бір кітап білімді толықтырса, екіншісі сол білімді адам тағдырымен байланыстырады. Екеуі де ой көкжиегін кеңейте алады.