Романда бір күн бірнеше тарауға созылуы, ал бірнеше жыл бір абзацпен берілуі мүмкін. Автор уақытты осылай құбылту арқылы кейіпкердің сезіміне немесе оқиғаның маңызды тұсына назар аударады. Мұны байқаған адам шығарманы тек не болды деген сұрақпен шектемейді.
Кітап оқығанда оқиға қай кезде басталып, қай тұста өткенге оралғанын белгілеп көруге болады. Кейде баяндау реті әдейі бұзылады. Бұл тәсіл оқырманды шатастыру үшін ғана емес, белгілі бір ақпаратты кейін ашу үшін қолданылуы мүмкін. Әр шығармада оның қызметі бөлек.
Қонаевтағы жас оқырман әдеби талқылауда оқиға желісін қысқаша уақыт сызығына түсірсе, күрделі роман түсініктірек болады. Бірақ бәрін кестеге айналдыру шарт емес. Кейіпкердің бір сәтті ұзақ сезінуі де авторлық шешім екенін байқау маңызды.
Оқиғаның басы мен соңын салыстырғанда кейіпкердің уақытты қалай қабылдайтынына да назар аударуға болады. Бір сәттің ұзақ сезілуі кейде сыртқы оқиғадан маңыздырақ.
«Кітап оқитын ұлт» бастамасының құндылығы оқылған бет санымен ғана өлшенбейді. Шығарманың қалай құрылғанын түсіну талдау дағдысын дамытады. Уақыттың мәтіндегі қозғалысын байқау – осы жолдағы қызықты тәжірибенің бірі.