Қапшағай су қоймасының айдынында жаттығып жүрген Қонаевтың жас желкеншілері биыл ел ішіндегі ғана емес, халықаралық жарыстарда да үздіктер қатарынан көрініп жүр. 2026 жылғы маусым спорт мектебінің тәрбиеленушілері үшін жүлдеге толы болды. Ал ендігі меже одан да биік – Азия ойындары.
Қонаев қаласының балалар-жасөспірімдер спорт мектебінің желкенді қайық спорты бөлімшесінен үш спортшы – Әшірбай Тұрсынай, Иванов Илья және Ильина Таисия құрлықтың басты додасына қатысуға дайындалып жатыр. Қазір олар жарыс алдындағы маңызды кезеңнің бірі – Малайзиядағы оқу-жаттығу жиынында шеберліктерін шыңдауда.
Желкенді спорт сырт көзге желдің ығына қарай қайық басқарумен ғана шектелетіндей көрінуі мүмкін. Алайда мұнда спортшының физикалық дайындығы, төзімділігі мен шапшаңдығымен қатар, жел бағытын дәл бағалай білуі, қарсыласының әрекетін алдын ала болжауы, қысқа уақытта шешім қабылдауы шешуші рөл атқарады. Сондықтан үлкен жарысқа дайындық та бірнеше айға созылатын жүйелі еңбекті талап етеді.
ЖҮЛДЕЛІ МАУСЫМ
Қонаевтық желкеншілер үшін биылғы жарыс маусымы мамыр айында-ақ сәтті басталды.
16-21 мамыр аралығында Қырғызстанның Шолпан-Ата қаласында өткен Орталық Азия чемпионатында спорт мектебінің тәрбиеленушілері тоғыз жүлдеге қол жеткізді. Иванов Илья, Ильина Таисия және Мамедова Милана чемпион атанса, Ильина Алиса күміс жүлдені иеленді. Гаас Антон, Шкиль Максим, Боцман Данил, Өмірзақ Дарын, Касым Женісхан және Крюкова Полина қола жүлдегерлер қатарынан көрінді.
Бір айдан кейін Қонаевта ересектер арасындағы Қазақстан Республикасының чемпионаты өтті. Бұл сын да жергілікті спортшылар үшін олжалы болды. Мамедова Милана, Иванов Илья, Ильина Таисия, Касым Женісхан, Ильина Алиса, Шкиль Максим және Әшірбай Тұрсынай ел чемпионы атанды. Гаас Антон мен Өмірзақ Мансур екінші орыннан көрінсе, Крюкова Полина, Карамергенов Тимур, Боцман Данил, Хамидулина Валерия және Крюкова Анастасия қола жүлдені еншіледі.
Бұл жарыста Азия ойындарына дайындалып жүрген Әшірбай Тұрсынайдың бірінші орын алуы да маңызды нәтиже болды.
Шілде айындағы жасөспірімдер арасындағы ел чемпионатында да жеңісті жол жалғасты. Боцман Данил, Өмірзақ Жандаулет, Ильина Таисия, Иванов Илья, Крюкова Полина және Карамергенов Тимур алтын медаль иеленді. Тағы алты спортшы күміс, бір спортшы қола жүлдеге қол жеткізді.
Тамыз айында Қонаевта өткен дәстүрлі «Огни Капшагая» халықаралық турнирінде де жергілікті спортшылардың мерейі үстем болды. Гаас Антон, Мамедова Милана, Иванов Илья, Богданов Максим, Нурмухамбетов Арсен және Касым Женісхан бірінші орын алды. Крюкова Анастасия, Хамидулина Валерия, Карамергенов Тимур, Ильина Таисия және Өмірзақ Жандаулет күміс жүлдеге ие болса, Өмірзақ Мансур, Өмірзақ Дарын мен Соин Захар үшінші орыннан көрінді.
Маусымдағы тағы бір маңызды сын – 20-28 тамыз аралығында Қонаевта өткен Қазақстан Республикасының кубогы. Мұнда да спорт мектебінің тәрбиеленушілері бірнеше санат бойынша жеңіс тұғырынан көрінді. Өмірзақ Жандаулет, Мамедова Милана, Крюкова Полина, Хамидулина Валерия, Крюкова Анастасия, Богданов Максим, Нурмухамбетов Арсен, Карамергенов Тимур, Касым Женісхан және Ильина Алиса бірінші орын иеленді. Ильина Таисия, Соин Захар мен Охман Ростислав күміс жүлдегер атанса, Гаас Антон, Коваленко Мария және Өмірзақ Мансур қола медаль алды.
Бір маусым ішінде республикалық және халықаралық жарыстарда тұрақты нәтиже көрсету – кездейсоқ жетістік емес. Бұл бірнеше жыл бойы қалыптасқан дайындық жүйесінің нәтижесі.
ЕНДІГІ МЕЖЕ – АЗИЯ ОЙЫНДАРЫ
Биылғы маусымдағы жарыстар спортшылар үшін жеке сын ғана емес, Азия ойындары алдындағы дайындықтың да бір бөлігі болды.
Құрлықтық додаға Қонаевтан Әшірбай Тұрсынай, Иванов Илья және Ильина Таисия қатысады. Үшеуі де осы маусымда республикалық және халықаралық жарыстарда жүлде алып, өз деңгейін көрсетті.
3-15 қыркүйек аралығында спортшылар Малайзияда оқу-жаттығу жиынын өткізіп жатыр. Мұнда негізгі назар қайықты басқару техникасына, тактикалық шешімдерге, физикалық дайындыққа және әртүрлі ауа райы жағдайына бейімделуге аударылған.
Спортшыларды Азия ойындарына тәжірибелі жаттықтырушы Олег Николаевич Куливацкий дайындап жатыр. Оның айтуынша, мұндай деңгейдегі жарысқа дайындықта ұсақ-түйек деген болмайды.
– Азия ойындары – спортшылар үшін үлкен жауапкершілік. Сондықтан әр спортшының физикалық, техникалық және тактикалық дайындығына жеке көңіл бөлеміз. Желкенді спортта ауа райы мен желдің бағыты жарыс нәтижесіне тікелей әсер етеді. Сол себепті оларды түрлі жағдайға бейімдеуге тырысамыз. Қазіргі негізгі мақсатымыз – спортшыларды Азия ойындарына барынша жоғары дайындықпен апару. Үш спортшымыздың да әлеуеті жоғары, олардан жақсы нәтиже күтеміз, – дейді жаттықтырушы.
Желкенді спортта жарыс кезінде алдын ала дайындалған бір ғана сценариймен жүру мүмкін емес. Желдің бағыты мен күші бірнеше минуттың ішінде өзгеруі ықтимал. Сондықтан спортшы тек физикалық жағынан емес, психологиялық тұрғыдан да тұрақты болуы керек. Бір сәттік қателік бірнеше орынға кейін сырғытып жіберуі мүмкін.
ЖЕҢІСТІҢ АРТЫНДА ЖҮЙЕЛІ ЕҢБЕК БАР
Жоғары нәтиже спортшы мен жаттықтырушының ғана еңбегінен құралмайды. Оның артында күнделікті жаттығуға жағдай жасау, жарыстарға қатысу, құрал-жабдықпен қамтамасыз ету және спортшыны психологиялық тұрғыдан қолдау секілді үлкен жұмыс жатыр.
Спорт мектебінің басшысы Ардан Даулетович Жумагазиевтің қолдауымен желкенді қайық спорты бөлімшесінің оқу-жаттығу процесіне қажетті жағдай жасалып, спортшылардың жарыстарға дайындығына көңіл бөлініп келеді. Қажет болған жағдайда психолог маманның көмегі де ұйымдастырылады.
Алматы облысының дене шынықтыру және спорт басқармасы тарапынан да спортшылардың дайындығы мен желкенді спортты дамытуға қолдау көрсетіліп отыр.
Осындай ортақ жұмыстың нәтижесі биылғы жарыстардан анық байқалады. Бірнеше айдың ішінде Қонаев спортшылары Орталық Азия чемпионатынан бастап ел чемпионаттары мен халықаралық турнирлерге дейін ондаған жүлде жеңіп алды.
Енді сол еңбектің ең үлкен сындарының бірі алда.
Әшірбай Тұрсынай, Иванов Илья және Ильина Таисия үшін Азия ойындары – кезекті жарыс қана емес, осы уақытқа дейінгі дайындық пен жинаған тәжірибені үлкен додада дәлелдейтін мүмкіндік.
Қонаевтың су айдынында басталған спорттық жол енді Азияның басты аренасына ұласпақ. Желдің бағыты жарыс кезінде өзгеруі мүмкін. Ал спортшының мақсаты өзгермеуі тиіс.
Ерлік Кебекбай
ЖЕЛКЕН КЕРГЕН ЖЕҢІСТЕР: ҚОНАЕВТЫҢ ҮШ СПОРТШЫСЫ АЗИЯ ОЙЫНДАРЫНА ДАЙЫНДАЛЫП ЖАТЫР
